mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterToday0
mod_vvisit_counterYesterday0
mod_vvisit_counterThis week0
mod_vvisit_counterLast week0
mod_vvisit_counterThis month0
mod_vvisit_counterLast month3154
mod_vvisit_counterAll days3318905

Online (20 minutes ago): 0
Your IP: 54.211.95.201
,
Today: •ก.ย.• 17, 2014
การผลิตเหรียญกษาปณ์และเหรียญที่ระลึก •PDF• •พิมพ์• •อีเมล•
•วัน•จันทร์•ที่ 07 •กันยายน• 2009 เวลา 05:14 น.•

กระบวนการผลิต การผลิตเหรียญกษาปณ์ ประกอบด้วย 4 ขั้นตอนสำคัญ ดังนี้
1. การทำแม่แบบ
2. การผลิตดวงตรา
3. การผลิตเหรียญตัวเปล่า
4. การตีตราเหรียญสำเร็จ

1. การทำแม่แบบ
เริ่มจากการออกแบบลวดลายด้านหน้าและด้านหลังของเหรียญ โดยคำนึงถึงความถูกต้องสวยงาม ละเอียดประณีต และสัมพันธ์กับกระบวนการผลิต โดยรูปแบบที่เกี่ยวข้องกับพระมหากษัตริย์ พระบรมวงศานุวงศ์ จะต้องนำเข้าคณะกรรมการที่ปรึกษาเหรียญกษาปณ์ที่ระลึกหรือเหรียญที่ระลึก เมื่อแบบผ่านการอนุมัติจากคณะกรรมการดังกล่าวแล้ว จึงนำขึ้นทูลเกล้าฯ เพื่อขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตและเมื่อได้รับพระบรมราชานุญาตแล้ว ช่างปั้นจะปั้นแบบด้วยดินน้ำมัน ขนาด 5-8 เท่าของเหรียญจริง จากนั้นจึงนำไปหล่อปูนปลาสเตอร์และตบแต่งให้คมชัด 2-3 ครั้ง จนได้แบบที่มีลวดลายสมบูรณ์ คมชัด ก่อนนำไปหลอมพิมพ์ยางซิลิโคน และหล่ออีพ๊อกซี่ ตามลำดับแบบอีพ๊อกซี่ที่ได้เรียกว่า "แม่แบบ"
 

alt

 

2. การผลิตดวงตรา
ดวงตรา เป็นตราสำหรับตอกใช้ประทับลวดลายลงบนเหรียญตัวเปล่า เพื่อทำเหรียญกษาปณ์ การผลิต
ดวงตราแบ่งเป็น 2 ขั้นตอน คือ
(2.1) การทำแม่ตรา
นำแม่แบบอีพ๊อกซี่ไปเข้าเครื่องย่อลาย เพื่อย่อลวดลายลงบนแท่งเหล็กที่มีขนาดเท่าเหรียญที่จะผลิต แท่งเหล็กที่ได้เรียกว่า "แม่ย่อลาย" หรือ "แม่ลายขึ้น" จากนั้นนำแม่ย่อลายไปตบแต่งลวดลาย กลึง ชุบแข็ง และถอน (อัดด้วยแรงกดสูง) ลวดลายลงบนแท่งเหล็กทรงแหลม (หุ่นแหลม) ได้ "แม่ลายลง" ซึ่งจะนำไปตบแต่ง กลึง ชุบแข็ง และถอนทำ "แม่ตรา"
 

การผลิตเหรียญกษาปณ์และเหรียญที่ระลึก

 

(2.2) การทำดวงตรา
นำแม่ตราที่ได้ไปถอนทำดวงตรา ด้วยวิธีการและเครื่องจักรเดียวกับการถอนทำแม่ลายลงและแม่ตรา จากนั้นนำดวงตราไปกลึงให้ได้ขนาดที่จะใส่ประกอบกับเครื่องตีตรา ชุบแข็ง ขัดผิวหน้า และชุบเคลือบผิวหน้าด้วยโครเมียมแข็ง กรณีดวงตราเหรียญขัดเงาจะเพิ่มขั้นตอน ทำให้ส่วนที่เป็นลวดลายด้าน (โดยวิธีพ่นทราย) ตัดกับพื้นผิวที่เป็นมันเงา
 

การผลิตเหรียญกษาปณ์และเหรียญที่ระลึก การผลิตเหรียญกษาปณ์และเหรียญที่ระลึก

 

3. การผลิตเหรียญตัวเปล่า
เหรียญตัวเปล่า เป็นเหรียญที่มีลักษณะกลมแบน ไม่มีลวดลายบนเหรียญทั้งสองด้าน ผลิตจากโลหะ โดยส่วนผสมต่างๆ ขึ้นกับชนิดเหรียญที่ผลิต และมีขั้นตอนการผลิต ดังนี้


(1) หลอมและหล่อโลหะ
หลอมโลหะส่วนผสมตามความต้องการและเทหล่อเป็นแท่งโลหะ


(2) รีดแผ่นโลหะ
นำแท่งโลหะมารีดลดความหนาจนได้แผ่นโลหะที่มีความหนาตามความต้องการ


(3) ตัดเหรียญตัวเปล่า
นำแผ่นโลหะมาตัดตัว ให้ได้เหรียญตัวเปล่าที่มีขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง ความหนา และน้ำหนักตามที่กำหนด


(4) ยกขอบเหรียญ
นำเหรียญตัวเปล่ามากล่อมขอบให้เรียบมนและยกให้สูงเหรียญกษาปณ์หมุนเวียนส่วนใหญ่มีขอบเหรียญ เพื่อช่วยให้การตีตราดีขึ้น ใช้แรงกดน้อย ลวดลายคมชัด และขอบเหรียญยังช่วยป้องกันลวดลายสึกหรอขณะใช้งาน ทำให้เหรียญมีอายุการใช้งานนานขึ้น


(5) อบอ่อน
นำเหรียญตัวเปล่ามาอบที่อุณหภูมิสูง เพื่อให้เนื้อโลหะอ่อนตัว


(6) ล้างทำความสะอาดและอบให้แห้ง
ล้างเหรียญตัวเปล่าด้วยสารเคมี เพื่อขจัดคราบน้ำมัน คราบเขม่า และสิ่งสกปรกบนพื้นเหรียญแล้วอบให้แห้ง
 

การผลิตเหรียญกษาปณ์และเหรียญที่ระลึก

 

กรณีเหรียญตัวเปล่าขัดเงาจะเพิ่มขั้นตอนการขัดพื้นผิวเหรียญให้เป็นเงาคล้ายกระจก
 

การผลิตเหรียญกษาปณ์และเหรียญที่ระลึก

 

4. การตีตราเหรียญสำเร็จ
ขั้นตอนนี้ เป็นการถ่ายทอดลวดลายจากดวงตราลงบนเหรียญตัวเปล่า หลังจากได้ดวงตราแล้วนำมาประกอบเข้าเครื่องตีตรา แล้วผ่านเหรียญตัวเปล่าเข้าเครื่องตีด้วยแรงกดขนาดต่าง ๆ ขึ้นกับประเภทเหรียญที่ผลิตนำเหรียญสำเร็จที่ได้มาคัดเลือกตัวดีตัวเสีย และนับบรรจุตัวดีใส่ถุงสำหรับเหรียญที่ระลึก มีกระบวนการผลิตเช่นเดียวกับเหรียญกษาปณ์ ยกเว้นเหรียญบางประเภทที่หลังจากตีตราแล้วจะต้องนำไปผ่านกระบวนการผลิตเพิ่มเติมอีก เช่น พ่นทราย รมดำ ขัด แต่งด้วยมือ ชุบทอง และเคลือบแลกเกอร์ เป็นต้น
 

การผลิตเหรียญกษาปณ์และเหรียญที่ระลึก

 
link reldiv/html